Ik was laatst in de sauna voor een opgieting, toen we werden getrakteerd op een stukje live storytelling.

We zaten met een man of dertig, ieder op z’n eigen handdoek en verder poedeltje naakt, om een gloeiend hete rotsformatie heen. De saunameester, een meisje van ergens achterin de twintig, was in de weer met geurtjes en grote sneeuwballen. Die zou ze zo op de saunakachel gooien en ons dan de vrijgekomen warmte toe wapperen met een handdoek.

Maar het liep ietsje anders.

Tommy

Nog voordat de deuren dicht gingen, nam de saunameester plaats op een verhoging voor een groot beeldscherm. Ze speelde een straatkind en sprak tegen haar denkbeeldige hondje Tommy. En arme Tommy, die had honger. Nu stond ze op en ging de kring langs, smekend of we haar iets konden geven, want haar hond had zo’n honger.

Ik trok mijn knieën wat dichter tegen elkaar. Hier zaten we decadent te zijn – serieuze self care in tijden van een milieucrisis – en werd ons ondertussen gesmeekt om geld. De eerste saunabezoekers verlieten de ruimte.

Tommy’s baasje kreeg ondertussen een (denkbeeldige) gouden munt toegeworpen. Alles wat ze nu aanraakte werd van goud. Ze gooide nog snel wat water en ijsballen op het vuur, maar was vooral druk met alles aanraken en verbeelden hoe het allemaal in goud veranderde. Ondertussen begonnen allemaal mensen (soundscape) aan haar te trekken. Iedereen wilde dat ze iets voor hen deed. Aan wapperen kwam ze niet meer toe, al kon ze wel heel goed met de handdoek rondjes boven haar hoofd draaien. Nog eens twee mensen verlieten de sauna.

Mistroostig

Het was een ontzagwekkend voorbeeld, besefte ik, terwijl ik mistroostig voor me uitkeek, van dat storytelling echt niet de oplossing is voor alles. Maar waar ging er nu mis?

Storytelling gaat natuurlijk over personages, scènes, een spanningsboog. Maar de vraag is ook altijd: waar zet je je storytelling voor in? Wat is je doel?

Zal ik gelijk maar het antwoord op die vraag verklappen? Dat moet zijn: om je publiek te bereiken.

Het probleem was dat haar verhaal op geen enkele manier was toegesneden op haar publiek. Dat zat namelijk niet op een verhaal te wachten, ging zich vervolgens ongemakkelijk voelen door haar gebedel, en kreeg steeds meer de drang om de sauna te ontvluchten, omdat de hitte verdragen onmogelijk wordt als daar ook nog eens irritatie en weerstand bij komt kijken.

Niet doen

Het meisje ging ondertussen terug naar het podium, ze zocht Tommy en, je raadt het al, die bleek inmiddels te zijn overleden.

Na vier jaar blogs schrijven over hoe storytelling ons leven zoveel beter kan maken, is dit dan ook de eerste dat ik dit schrijf:

Storytelling? Stem je af op je publiek. Of anders… Kun je het beter niet doen.